Hà Nội đề xuất lộ trình giảm phát thải nhựa

Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội vừa có Tờ trình gửi Hội đồng nhân dân thành phố, đề nghị ban hành Nghị quyết quy định các biện pháp giảm phát thải nhựa trên địa bàn, nhằm ứng phó với tình trạng ô nhiễm nhựa ngày càng nghiêm trọng và hướng tới xây dựng một đô thị xanh, bền vững.

Theo số liệu do UBND thành phố Hà Nội công bố, mỗi năm Việt Nam phát sinh khoảng 1,8 triệu tấn chất thải nhựa, tuy nhiên chỉ khoảng 15% trong số đó được tái chế. Riêng tại Hà Nội, lượng chất thải nhựa phát sinh mỗi ngày ước tính khoảng 1.427 tấn, trong đó hơn 60% là chất thải nhựa dùng một lần và túi ni lông.

Đáng chú ý, riêng túi ni lông đã chiếm tới 38,5% tổng trọng lượng chất thải nhựa tại Thủ đô. Trong khi đó, việc tái chế nhựa hiện nay vẫn chủ yếu được thực hiện bởi các cơ sở nhỏ lẻ, quy mô hộ gia đình và làng nghề quanh Hà Nội, với tỷ lệ chỉ đạt gần 20% lượng nhựa được thu gom.

Ảnh minh họa.

Thực trạng tiêu thụ túi ni lông dùng một lần tại Hà Nội cũng ở mức báo động. Theo báo cáo do Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường thực hiện năm 2021, chỉ tính riêng 48 siêu thị được khảo sát, mỗi ngày có khoảng 104.000 túi ni lông được phát miễn phí cho khách hàng, tương đương với khoảng 38 triệu túi mỗi năm. Phần lớn những túi ni lông này chỉ được sử dụng một lần rồi bị thải bỏ ra môi trường hoặc chôn lấp, gây ra hậu quả lâu dài cho môi trường đất, nước và không khí.

UBND thành phố Hà Nội nhận định rằng, ô nhiễm nhựa đang trở thành một trong những thách thức môi trường nghiêm trọng nhất hiện nay, ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến sức khỏe con người và chất lượng sống tại đô thị.

Trước tình hình đó, dự thảo Nghị quyết đề xuất lộ trình giảm phát thải nhựa theo từng giai đoạn cụ thể. Từ ngày 1/1/2026, các khách sạn và khu du lịch trên địa bàn thành phố sẽ không được phép sử dụng các sản phẩm nhựa dùng một lần như bàn chải đánh răng, bao bì nhựa đựng kem đánh răng, dầu gội, sữa tắm, dao cạo, tăm bông hay mũ tắm.

Tiếp đó, từ ngày 1/1/2027, các chợ và cửa hàng tiện ích sẽ không được cung cấp miễn phí túi ni lông khó phân hủy sinh học cho người tiêu dùng. Đến ngày 1/1/2028, các cơ sở này sẽ phải ngừng hoàn toàn việc lưu hành và sử dụng các sản phẩm nhựa dùng một lần và bao bì nhựa khó phân hủy sinh học, bao gồm cả túi ni lông và hộp nhựa xốp dùng để đóng gói, đựng thực phẩm.

Cũng từ thời điểm này, người dân sẽ không được phép sử dụng bao bì nhựa khó phân hủy sinh học để chứa đựng, tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm trong sinh hoạt hàng ngày, và các đơn vị, cơ quan, tổ chức, đoàn thể trực thuộc thành phố cũng không được sử dụng sản phẩm nhựa sử dụng một lần trong các hoạt động hành chính và sự kiện.

Song song với việc thực hiện lộ trình trên, UBND Thành phố đề nghị các cơ quan chức năng tăng cường công tác truyền thông để nâng cao nhận thức cộng đồng về tác hại của rác thải nhựa, đồng thời vận động các cơ sở sản xuất, kinh doanh và dịch vụ chuyển đổi sang mô hình kinh tế tuần hoàn. Mô hình “Tái sử dụng - Tái nạp đầy” (Reuse - Refill) được khuyến khích áp dụng rộng rãi nhằm giảm thiểu lượng nhựa tiêu dùng một cách bền vững. Ngoài ra, thành phố cũng sẽ khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất nguyên liệu, sản phẩm và bao bì nhựa phân hủy sinh học, đồng thời tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quy định về phát thải nhựa.

Dự kiến, nội dung dự thảo Nghị quyết sẽ được xem xét và thông qua tại kỳ họp thường lệ giữa năm của Hội đồng nhân dân Thành phố, diễn ra từ ngày 8 đến ngày 11/7/2025. Nếu được thông qua, đây sẽ là một bước đi quan trọng góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường và thúc đẩy Hà Nội trở thành thành phố xanh, văn minh và phát triển bền vững trong tương lai.

P.T