Đeo đuổi thể loại điều tra thì càng phải thượng tôn pháp luật

Thời sự 14:05 | 21/06/2023
(LĐ&PL) Điều tra là một công việc đầy hiểm nguy đối với các nhà báo khi phải đi nhiều nơi để xâm nhập thực tế, đến những điểm nóng để thu thập thông tin, tư liệu, tiếp cận sự kiện, nhân vật “đặc biệt”. Báo chí điều tra chống tiêu cực, ở một khía cạnh nào đó cũng là cách mà báo chí phản ánh việc thực thi pháp luật trong cuộc sống, đưa pháp luật vào cuộc sống. Nhân kỷ niệm 98 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2023), Báo Lao động Thủ đô đã có cuộc trò chuyện với nhà báo Hoàng Chiên hiện công tác tại Báo Dân Việt/Nông thôn Ngày nay về chuyện nghề, về kỷ niệm vui buồn khi dấn thân điều tra.
Cân nhắc cho ngân hàng thương mại làm đại lý bảo hiểm Có được hưởng cùng lúc chế độ ốm đau và tai nạn lao động? Hà Nội: Chuyển công an điều tra một cửa hàng xăng, dầu có dấu hiệu lừa dối người tiêu dùng

PV: Thưa nhà báo Hoàng Chiên, ở anh mọi người thường nhắc đến là một nhà báo chuyên theo mảng điều tra. Thực hiện thể loại báo chí này không hề dễ, thậm chí được xem là gai góc, tại sao anh lại lựa chọn con đường này?

Nhà báo Hoàng Chiên: Tôi đến với mảng đề tài ngay từ những năm còn là sinh viên và theo học tại trường Báo chí tại Hà Nam. Khi học ở trường, tôi và một nhóm bạn cùng đam mê đã bắt tay vào thực hiện những bài điều tra, dù đó chưa phải là những đề tài lớn lao nhưng nó đã giúp tôi tích lũy nhiều vốn kiến thức và kỹ năng.

Sau khi ra trường, tôi được giới thiệu vào làm việc trong một Trung tâm nghiên cứu về môi trường và thiên nhiên, công việc của tôi liên quan đến công tác truyền thông, tổ chức các chuyến đi cho nhà báo để đi điều tra các hoạt động liên quan đến khai thác khoáng sản, buôn bán động vật hoang dã, phá rừng… công việc hỗ trợ nhà báo bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học đã giúp tôi được gặp gỡ với nhiều nhà báo điều tra với nhiều năm kinh nghiệm.

Đeo đuổi thể loại điều tra thì càng phải thượng tôn pháp luật
Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường (trái ảnh) và Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng (phải ảnh) trao Giải B Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XV - năm 2020 cho nhà báo Hoàng Chiên.

Tôi được học hỏi từ họ và thấy rằng công việc của họ hết sức ý nghĩa. Cũng từ đó, tôi tập viết bài, nhập vai và thực hiện các loạt bài… sau một thời gian tôi thấy mình có thể viết được các loạt bài như vậy. Và hiện tại tôi đã chuyển sang công tác tại Báo Dân Việt/Nông thôn Ngày nay.

PV: Trong quá trình làm nghề, anh ấn tượng và nhớ nhất đến tác phẩm nào? Kỷ niệm đọng lại khi thực hiện loạt bài đó ra sao, thưa anh?

Nhà báo Hoàng Chiên: Mới đây, tôi và một nhóm các bạn sinh viên Học viện Báo chí đã tổ chức điều tra về tình trạng buôn bán động vật hoang dã, cụ thể là loại rùa nước ngọt. Sở dĩ chúng tôi chọn đề tài này là bởi nhiều nghiên cứu chỉ ra, rùa là loại có số lượng cá thể bị buôn bán nhiều nhất.

Khi thảo luận, chúng tôi đã đưa ra nhiều phương án, kế hoạch, khi bắt tay vào điều tra chúng tôi đã đi vào tận thành phố Hồ Chí Minh, tôi cũng lái xe cùng các bạn đi Hải Phòng, Hà Nội… từ đây tôi thấy rằng các bạn trẻ đã nhập vai tốt.

Trước đây, trong các đề tài tôi thực hiện, thông thường phải tìm hiểu kỹ. Ví dụ, gần đây các loạt bài mà chúng tôi thực hiện như buôn bán động vật hoang dã, phá rừng, khai thác đá… mỗi câu chuyện, đề tài xoay quanh, chúng tôi phải tìm hiểu rất kỹ.

Như muốn viết về rừng, tôi phải tìm hiểu rừng này là rừng gì, người ta khai thác để làm gì, phương thức khai thác ra sao, giá của từng loại gỗ được bán ra sao… Đây là những thông tin nền và khi có những thông tin này tôi có thể nhập vai sao cho giống chính những người buôn bán đó.

Đeo đuổi thể loại điều tra thì càng phải thượng tôn pháp luật
Nhà báo Hoàng Chiên bên một gốc cây bị lâm tặc đốn hạ.

PV: Việc giữ an toàn khi thực hiện các phóng sự điều tra là rất khó, anh có thể chia sẻ một số kinh nghiệm bản thân để những nhà báo trẻ vững vàng hơn khi theo đuổi nghề nghiệp?

Nhà báo Hoàng Chiên: Tôi quan niệm, làm nghề gì cũng nguy hiểm và nghề báo thì càng nguy hiểm hơn, bởi vậy, việc tự trang bị kiến thức để tác nghiệp và tự bảo vệ mình sẽ rất quan trọng.

Nhà báo Hoàng Chiên cùng đồng nghiệp từng đoạt Giải B (thể loại phóng sự, phóng sự điều tra, ký báo chí) - Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XV - năm 2020; Giải B Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XVI - năm 2021; Giải A Giải báo chí toàn quốc phòng, chống tham nhũng, tiêu cực lần thứ 3 năm 2020 – 2021…

Chẳng hạn, khi bạn nhập vai thì cần phải có phương cách nhập vai phù hợp và không vi phạm pháp luật. Tôi lấy ví dụ, khi bạn vào cửa hàng nơi người ta buôn bán động vật hoang dã thì mình không gọi món, không ăn, người ta sẽ nghi ngờ. Vậy chúng tôi “lách” bằng cách vào vai khách hàng đến đặt món ăn cho cơ quan, tổ chức.

Khi chủ cửa hàng đồng ý, mình sẽ yêu cầu thẩm định các món ăn xem có đúng như quảng cáo, yêu cầu họ dẫn đi xem kho hàng… từ đây về cơ bản đã có những hình ảnh, tư liệu cần thiết cho bài chứ không nhất thiết phải ăn và vi phạm. Từ những thông tin này hoàn toàn có thể phối hợp cùng chính quyền địa phương, công an địa phương, cơ quan cảnh sát môi trường… đến tìm hiểu và xử lý.

Tôi luôn cho rằng, nguyên tắc đầu tiên mà nhà báo điều tra cần phải có là không vi phạm pháp luật, không vi phạm đạo đức nghề nghiệp báo chí. Khi viết bài thì cần tìm hiểu, xác minh đầy đủ các thông tin. Nếu cơ quan Nhà nước chưa xác minh và công bố ai đó là vi phạm pháp luật thì khi đăng tải cũng cần chú ý việc đảm bảo đời tư cá nhân của nhân vật.

PV: Anh lời khuyên nào giúp các nhà báo trẻ càng thêm trân quý nghề và có động lực để yêu và “say” nghề?

Nhà báo Hoàng Chiên: Trước khi mình tìm đề tài mình phải tìm hiểu. Với các bạn trẻ thì điều này càng đặc biệt quan trọng. Riêng thể loại báo chí điều tra thì đề tài phải hay và thực sự hấp dẫn. Và với điều tra, khi bắt tay vào triển khai đề tài phải biết học hỏi, lắng nghe, tìm hiểu kiến thức từ các chuyên gia nghiên cứu, những nhà khoa học… để trang bị kiến thức nền cho bản thân, để bản thân không bị động khi bắt tay triển khai đề tài.

Các bạn trẻ theo nghề hiện nay có nhiều điều kiện tốt, đặc biệt khi các bạn có được những công nghệ hiện đại, vốn kiến thức được dạy dỗ trong trường bài bản… rất mong các bạn biết tận dụng, phát huy những nhiệt huyết, bản lĩnh của sức trẻ để từ đó có những tác phẩm hay, có hiệu ứng và giúp ích cho xã hội.

Trân trọng cảm ơn nhà báo Hoàng Chiên!

Giang Nam
Link gốc:

Tin khác

Bộ Tư pháp thông tin về giới hạn tuổi hành nghề với công chứng viên

Bộ Tư pháp thông tin về giới hạn tuổi hành nghề với công chứng viên

Điểm mới đáng chú ý là dự thảo Luật Công chứng (sửa đổi) giới hạn độ tuổi của công chứng viên là không quá 70 tuổi và bảo đảm sức khỏe để hành nghề công chứng, trong khi Luật Công chứng hiện hành không quy định điều này.
Lan tỏa tinh thần "Triệu tấm lòng yêu thương - Nghìn mái nhà hạnh phúc"

Lan tỏa tinh thần "Triệu tấm lòng yêu thương - Nghìn mái nhà hạnh phúc"

Hưởng ứng Phong trào thi đua cả nước chung tay “Xóa nhà tạm, nhà dột nát” trong năm 2025 do Thủ tướng Chính phủ phát động sáng nay (13/4), Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam Đỗ Văn Chiến kêu gọi các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, tập thể, cá nhân, các tầng lớp nhân dân, người Việt Nam ở nước ngoài chung tay, góp sức để "không để ai bị bỏ lại phía sau".
Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm dịp nghỉ lễ 30/4

Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm dịp nghỉ lễ 30/4

(LĐ&PL) Để bảo đảm trật tự, an toàn giao thông phục vụ nhu cầu đi lại của nhân dân dịp nghỉ lễ 30/4, 1/5 và cao điểm du lịch hè 2024, công tác xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm đóng vai trò quan trọng.
Quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông

Quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông

(LĐ&PL) Ban An toàn giao thông thành phố Hà Nội yêu cầu các sở, ban, ngành, UBND các quận, huyện, thị xã và các đơn vị liên quan triển khai quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông trong Quý II và các tháng cuối năm 2024.
Khẩn trương ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc

Khẩn trương ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc

(LĐ&PL) Việc sớm hoàn thành, ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc là rất cần thiết và cấp bách. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng trong quy hoạch, thiết kế, quản lý đầu tư xây dựng và vận hành, khai thác các dự án đường bộ cao tốc mới, cũng như sớm triển khai nâng cấp các tuyến đường cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ.

Có thể bạn quan tâm

Xứng đáng là người chiến sĩ Công an Thủ đô xuất sắc tiêu biểu

Xứng đáng là người chiến sĩ Công an Thủ đô xuất sắc tiêu biểu

Nhiệt tình, không ngại khó khăn, hết lòng phục vụ nhân dân là lời khen ngợi của người dân phường Xuân Tảo, quận Bắc Từ Liêm dành cho Đại úy Nguyễn Đình Chiểu. Với những phẩm chất tốt đẹp anh đã được vinh danh là Gương mặt trẻ Công an Thủ đô xuất sắc tiêu biểu năm 2023.
Công an quận Hoàn Kiếm giúp du khách nước ngoài đi lạc tìm về nơi lưu trú

Công an quận Hoàn Kiếm giúp du khách nước ngoài đi lạc tìm về nơi lưu trú

Chiều 13/4, Chỉ huy Công an phường Hàng Trống, quận Hoàn Kiếm cho biết, đơn vị vừa giúp một nam du khách nước ngoài bị lạc, không nhớ khách sạn đang lưu trú. Nam du khách này tỏ cảm kích khi được Công an Việt Nam nói chung và Công an quận Hoàn Kiếm, phường Hàng Trống nói riêng tận tình giúp đỡ.
Bộ Tư pháp thông tin về giới hạn tuổi hành nghề với công chứng viên

Bộ Tư pháp thông tin về giới hạn tuổi hành nghề với công chứng viên

Điểm mới đáng chú ý là dự thảo Luật Công chứng (sửa đổi) giới hạn độ tuổi của công chứng viên là không quá 70 tuổi và bảo đảm sức khỏe để hành nghề công chứng, trong khi Luật Công chứng hiện hành không quy định điều này.
Lan tỏa tinh thần "Triệu tấm lòng yêu thương - Nghìn mái nhà hạnh phúc"

Lan tỏa tinh thần "Triệu tấm lòng yêu thương - Nghìn mái nhà hạnh phúc"

Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam Đỗ Văn Chiến kêu gọi các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, tập thể, cá nhân, các tầng lớp nhân dân, người Việt Nam ở nước ngoài chung tay, góp sức để "không để ai bị bỏ lại phía sau".
Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm dịp nghỉ lễ 30/4

Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm dịp nghỉ lễ 30/4

(LĐ&PL) Dịp nghỉ lễ 30/4, 1/5 và cao điểm du lịch hè 2024, công tác xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm đóng vai trò quan trọng.
Quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông

Quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông

(LĐ&PL) Ban An toàn giao thông thành phố Hà Nội yêu cầu các sở, ban, ngành, UBND các quận, huyện, thị xã và các đơn vị liên quan triển khai quyết liệt các giải pháp kéo giảm tai nạn giao thông trong Quý II và các tháng cuối năm 2024.
Khẩn trương ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc

Khẩn trương ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc

(LĐ&PL) Việc sớm hoàn thành, ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc là rất cần thiết và cấp bách. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng trong quy hoạch, thiết kế, quản lý đầu tư xây dựng và vận hành, khai thác các dự án đường bộ cao tốc mới, cũng như sớm triển khai nâng cấp các tuyến đường cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ.
Trường Đại học Công Nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh đăng cai tổ chức hội nghị quốc tế ASIACALL lần thứ 21

Trường Đại học Công Nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh đăng cai tổ chức hội nghị quốc tế ASIACALL lần thứ 21

(LĐ&PL) Nối tiếp thành công của hội nghị ASIACALL lần thứ 20 tại Đà Nẵng, Trường Đại học Công Nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh chính thức là đơn vị đăng cai tiếp theo tổ chức hội nghị quốc tế ASIACALL lần thứ 21 với chủ đề “Trợ năng cho người dạy: Tích hợp các công cụ trí tuệ nhân tạo để cá nhân hóa việc dạy và học tiếng Anh”. Hội nghị dự kiến diễn ra ngày 23-24/11 với sự tham gia từ các trường đại học quốc tế, nhà nghiên cứu, giáo viên từ nhiều quốc gia.
Đúc kết những bài học 40 năm đổi mới đưa Thủ đô Hà Nội phát triển

Đúc kết những bài học 40 năm đổi mới đưa Thủ đô Hà Nội phát triển

Ngày 28/3, Thành ủy Hà Nội tổ chức Hội nghị tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua trên địa bàn Thủ đô. Hội nghị được tổ chức trực tuyến từ điểm cầu chính tại trụ sở Thành ủy tới 503 điểm cầu với hơn 11.000 đại biểu tham dự.
Đề xuất hai phương án về cấm nồng độ cồn

Đề xuất hai phương án về cấm nồng độ cồn

Uống rượu, bia, “chỉ dắt xe” có bị phạt vi phạm nồng độ cồn?
Thủ tướng Phạm Minh Chính đối thoại với thanh niên

Thủ tướng Phạm Minh Chính đối thoại với thanh niên

Sáng 26/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt và đối thoại với thanh niên năm 2024, nhân dịp kỷ niệm 93 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2024).
Sơn Tây: Tổ chức sinh hoạt chính trị, tư tưởng về nội dung bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng

Sơn Tây: Tổ chức sinh hoạt chính trị, tư tưởng về nội dung bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng

(LĐ&PL) Ngày 25/3, Ban Thường vụ Thị ủy Sơn Tây tổ chức hội nghị sinh hoạt chính trị, tư tưởng tới toàn bộ cán bộ chủ chốt các cấp của thị xã.
8 học sinh Hà Nội tham dự Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia học sinh trung học

8 học sinh Hà Nội tham dự Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia học sinh trung học

(LĐ&PL) Trong số 149 dự án dự thi Cuộc thi Khoa học kỹ thuật (KHKT) cấp quốc gia học sinh trung học năm học 2023 - 2024, Hà Nội có 4 dự án.
Những hình ảnh ấn tượng tại Lễ khai mạc Hội khỏe Phù Đổng thành phố Hà Nội lần thứ X

Những hình ảnh ấn tượng tại Lễ khai mạc Hội khỏe Phù Đổng thành phố Hà Nội lần thứ X

(LĐ&PL) Đến với Hội khỏe Phù Đổng thành phố Hà Nội lần thứ X năm 2024, các đoàn vận động viên quyết tâm thi đấu hết mình với tinh thần giao lưu học hỏi “đoàn kết, trung thực, cao thượng”.
Lãnh đạo thành phố Hà Nội sẽ gặp gỡ, đối thoại với công nhân lao động

Lãnh đạo thành phố Hà Nội sẽ gặp gỡ, đối thoại với công nhân lao động

(LĐ&PL) Theo Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thành phố Hà Nội, dự kiến vào tháng 5/2024, LĐLĐ Thành phố và Ủy ban nhân dân (UBND) Thành phố sẽ phối hợp tổ chức Hội nghị gặp gỡ, đối thoại giữa Chủ tịch UBND Thành phố với đoàn viên, người lao động Thủ đô.
Xem thêm
Phiên bản di động