Bổ sung 7 nhóm đối tượng mới phải tham gia BHXH bắt buộc từ 1/7/2025

Ảnh minh họa. (Ảnh: Theo VGP)

Đây là một trong những điểm đổi mới quan trọng nhằm thu hẹp khoảng trống an sinh xã hội, hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân.

7 nhóm mới thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc gồm:

1. Chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh

Trước đây chỉ có thể tham gia BHXH tự nguyện, nay chủ hộ kinh doanh sẽ phải tham gia BHXH bắt buộc. Mức đóng được tính dựa trên thu nhập do người đóng tự lựa chọn, nhưng không thấp hơn mức tham chiếu và không cao hơn 20 lần mức tham chiếu.

2. Người quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã không hưởng lương

Bao gồm: Thành viên hội đồng quản trị, tổng giám đốc, giám đốc, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn Nhà nước... dù không nhận lương vẫn thuộc diện đóng BHXH bắt buộc.

3. Người lao động làm việc không trọn thời gian

Lao động bán thời gian nhưng có mức lương hằng tháng bằng hoặc cao hơn mức lương tối thiểu cũng sẽ phải tham gia BHXH bắt buộc.

4. Người lao động có “hợp đồng” không mang tên hợp đồng lao động nhưng có bản chất lao động

Trường hợp phổ biến là ký "hợp đồng khoán việc", "hợp đồng dịch vụ"... nhằm né tránh trách nhiệm BHXH, nay sẽ bị kiểm soát chặt. Nếu bản chất hợp đồng là quan hệ lao động thì vẫn phải đóng BHXH bắt buộc.

5. Lực lượng dân quân thường trực

Là lực lượng tự vệ hoạt động thường xuyên tại địa phương, nay được đưa vào diện tham gia BHXH bắt buộc nhằm đảm bảo quyền lợi lâu dài.

6. Người hoạt động không chuyên trách cấp xã

Tuy đã tham gia BHXH bắt buộc theo Luật BHXH 2014, nhưng chỉ giới hạn ở chế độ hưu trí và tử tuất. Từ 1.7.2025, nhóm này được mở rộng hưởng đầy đủ chế độ BHXH (ốm đau, thai sản, tai nạn lao động...).

Lưu ý: Theo Công văn số 03 ngày 15/4/2025, Chính phủ sẽ chấm dứt việc sử dụng người hoạt động không chuyên trách cấp xã từ 1/8/2025. Chính quyền địa phương sẽ có phương án bố trí lại hoặc thực hiện chế độ chính sách phù hợp với người không được bố trí công tác.

7. Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố

Lần đầu tiên nhóm này được đưa vào diện tham gia BHXH bắt buộc. Trước đây, nhóm này chỉ nhận phụ cấp hằng tháng theo Nghị định 33/2023 và chưa có quy định cụ thể về BHXH. Luật BHXH 2024 khẳng định: nếu có quy định riêng, thì sẽ áp dụng theo luật đó.

Việc mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc lần này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của người lao động phi chính thức, mà còn giảm thiểu tình trạng trốn đóng, né đóng BHXH đang tồn tại trong thực tế. Đồng thời, đây là bước đi quan trọng trên lộ trình hiện thực hóa mục tiêu an sinh xã hội toàn dân, tạo nền tảng vững chắc cho người lao động trong tương lai.